IBB PAN na Polskiej Mapie Infrastruktury Badawczej

4 sierpnia 2026 r. Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Marcin Kulasek, zatwierdził zaktualizowaną Polską Mapę Infrastruktury Badawczej (PMIB), obejmującą strategiczne infrastruktury badawcze o kluczowym znaczeniu dla rozwoju nauki i innowacyjności w Polsce. Na zaktualizowanej PMIB Instytut Biochemii i Biofizyki PAN jest instytucją wnioskującą trzech strategicznych infrastruktur badawczych oraz uczestniczy jako partner w czterech kolejnych.

IBB jest Instytucją Wnioskującą w następujących Wpisach do PMIB:

• Polskie Multidyscyplinarne Laboratorium Badań Polarnych (PolarPOL) – krajowa infrastruktura stanowiąca polski wkład do międzynarodowej infrastruktury badań polarnych. Wnioskodawca: IBB PAS. Partner: Instytut Geofizyki PAN
• Centrum Rozwoju Modeli Badawczych dla Terapii Chorób Infekcyjnych (CRMBT) – infrastruktura dla rozwoju nowej generacji terapii przeciwbakteryjnych – krajowa infrastruktura badawcza. Wnioskodawca: IBB PAS. Partnerzy: Narodowy Instytut Leków, Instytut Immunologii i Terapii Doświadczalnej im. L. Hirszfelda PAN
• MASSTRIM – MASs Spectrometry platform for Translational Research and Innovative Medicine – krajowa infrastruktura badawcza. Wnioskodawca: IBB PAS

IBB jest Instytucją Partnerską w następujących Wpisach do PMIB:

• Polskie Kolekcje Przyrodnicze – Infrastruktura Badań Bioróżnorodności – krajowa infrastruktura badawcza stanowiąca wkład w infrastrukturę międzynarodową wpisaną na „mapę drogową” ESFRI. Wnioskodawca: Uniwersytet Warszawski.
• CePT – ICBS Interdyscyplinarne Centrum Badań nad Starzeniem na Rzecz Poprawy Jakości Życia. – krajowa infrastruktura badawcza. Wnioskodawca: Warszawski Uniwersytet Medyczny.
• PL – krajowa infrastruktura badawcza stanowiąca wkład w infrastrukturę międzynarodową wpisaną na „mapę drogową” ESFRI. Wnioskodawca: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.
• POL-OPENSCREEN – Polska Platforma Infrastruktury Skriningowej dla Chemii Biologicznej – krajowa infrastruktura badawcza stanowiąca wkład w infrastrukturę międzynarodową wpisaną na „mapę drogową” ESFRI. Wnioskodawca: Instytut Biologii Medycznej Polskiej Akademii Nauk w Łodzi.

PolarPOL znajduje się na Polskiej Mapie Infrastruktury Badawczej (PMIB) od 2011 r. Kontynuacja i rozwój tej infrastruktury są zgodne ze Strategią polskich badań polarnych na lata 2017–2027, wspieraną przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Ministerstwo Spraw Zagranicznych. W latach 2025–2028 działalność PolarPOL będzie opierać się na dwóch całorocznych stacjach badawczych: Polskiej Stacji Antarktycznej im. Henryka Arctowskiego (PSAA) oraz Polskiej Stacji Polarnej Hornsund (PSPH), wraz z funkcjonującymi w nich unikalnymi laboratoriami terenowymi. Kluczowym wyzwaniem na najbliższe lata jest przygotowanie obu stacji do udziału w Piątym Międzynarodowym Roku Polarnym (2032–2033), którego planowanie znajduje się obecnie w końcowej fazie pierwszego etapu.

CRMBT to nowoczesna infrastruktura badawcza, której celem jest opracowywanie innowacyjnych terapii przeciwko zakażeniom bakteryjnym, zwłaszcza wywoływanym przez bakterie oporne na antybiotyki. Centrum będzie wspierać badania nad nowymi metodami leczenia opartymi m.in. na  bakteriofagach, nanociałach, bakteriach antagonistycznych oraz ich bioaktywnych metabolitach (np. bakteriocynach). Infrastruktura połączy zaawansowane modele biologiczne: Caenorhabditis elegans jako model in vivo do wysokoprzepustowych badań przesiewowych, modeli in vitro/ex vivo odwzorowujących złożone interakcje terapeutyk- patogen-mikrobiom-gospodarz (trójwymiarowe [3D] linie komórkowe nabłonka, komórki układu immunologicznego i dynamiczny model przewodu pokarmowego), oraz metody omiczne, bioinformatyczne, spektrometrii mas i modelowania molekularnego w celu identyfikacji, oceny skuteczności oraz bezpieczeństwa nowych kandydatów na leki. Dzięki temu CRMBT przyspieszy drogę od odkrycia naukowego do prototypu terapii wzmacniając działania na rzecz walki z narastającym problemem antybiotykooporności.

MASSTRIM to nowoczesna infrastruktura badawcza oparta na ponad 25-letnim doświadczeniu Pracowni Spektrometrii Mas IBB PAN – największego ośrodka tego typu w Polsce i jednego z największych w Europie Środkowo-Wschodniej. Jej celem jest rozwój innowacyjnych narzędzi dla medycyny translacyjnej i personalizowanej. Platforma łączy zaawansowane technologie proteomiczne i metabolomiczne z bioinformatyką, umożliwiając kompleksową analizę tysięcy białek i metabolitów w próbkach biologicznych i klinicznych. Rozwój infrastruktury MASSTRIM już się rozpoczął – w ciągu ostatnich dwóch lat platforma wzbogaciła się o dwa najnowocześniejsze spektrometry mas Orbitrap Astral. Nowa aparatura umożliwia wysokoczułe analizy próbek o bardzo małej ilości materiału, a także szybkie badanie dużych kohort klinicznych. MASSTRIM będzie wspierać odkrywanie i walidację biomarkerów oraz opracowywanie paneli diagnostycznych, prognostycznych i służących monitorowaniu skuteczności terapii. Będzie również stanowić zaplecze technologiczne dla biobanków oraz projektów realizowanych we współpracy z jednostkami naukowymi, ośrodkami klinicznymi i sektorem biomedycznym. Dzięki połączeniu tych możliwości platforma przyspieszy przechodzenie od odkryć molekularnych do opracowania i wdrożenia nowych narzędzi diagnostycznych oraz rozwiązań wspierających dobór i monitorowanie terapii.